Pomoc dla niepełnosprawnych

Change font size

Pytania i odpowiedzi

Najczęstsze pytania i odpowiedzi

  1. Dla kogo?
  2. Wysokość świadczenia
  3. Kryterium dochodowe
  4. Jak otrzymać świadczenie?
  5. Liczenie dochodu
  6. Status rodziny
  7. Wydatkowanie świadczenia
  8. Program "Rodzina 500 plus" w Unii Europejskiej

Dla kogo?

 

  • Kto może otrzymać świadczenie wychowawcze?

Świadczenie wychowawcze otrzymywać mogą rodzice, opiekunowie prawni lub faktyczni dziecka.

  • Na jaki czas będzie przysługiwało prawo do świadczenia?

Prawo do świadczenia będzie ustalane na okres 1 roku – od 1 października do 30 września. Wnioski będzie można składać od 1 sierpnia danego roku. Pierwszy okres wypłacania  świadczenia wychowawczego będzie jednak  dłuższy, od kwietnia 2016 r. aż do 30 września 2017 roku. Dzięki temu rodzice nie będą musieli składać dwóch wniosków, kiedy Program wejdzie w życie.

  • Mam dwoje dzieci, pierwsze dziecko kończy 18 lat 17 sierpnia 2016 r. a drugie ma 14 lat. Czy należy nam się świadczenie na drugie dziecko, jeżeli tak to do kiedy?

Świadczenie wychowawcze będzie przysługiwało we wskazanym wyżej przypadku do dnia ukończenia przez pierwsze dziecko 18 roku życia., stosownie do zapisu art. 5 ust. 2 ustawy o pomocy państwa w wychowaniu dzieci, który stanowi, iż: "W przypadku urodzenia dziecka, ukończenia przez dziecko 18. roku życia lub w przypadku gdy dziecko, zgodnie z orzeczeniem sądu, jest pod opieką naprzemienną obydwojga rodziców rozwiedzionych, żyjących w separacji lub żyjących w rozłączeniu, kwotę świadczenia wychowawczego przysługującą za niepełny miesiąc ustala się, dzieląc kwotę tego świadczenia przez liczbę wszystkich dni kalendarzowych w tym miesiącu, a otrzymaną kwotę mnoży się przez liczbę dni kalendarzowych, za które to świadczenie przysługuje. Kwotę świadczenia wychowawczego przysługującą za niepełny miesiąc zaokrągla się do 10 groszy w górę."

Wnioski o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego będzie można składać od 1 kwietnia 2016 r.  Jeśli wniosek zostanie złożony w ciągu pierwszych 3 miesięcy, świadczenie zostanie wyrównanie wstecz od 1 kwietnia 2016 r. Zatem jeżeli wniosek zostanie złożony w ww. terminie, świadczenie, w omawianym przypadku, będzie przysługiwało od 1 kwietnia do 16 sierpnia 2016 r.

Należy jednak pamiętać, iż dziecko do 25 roku życia, które nadal mieszka z rodzicami, jest uwzględniane przy obliczaniu dochodu na osobę w rodzinie. Dzięki temu jego młodszy brat lub siostra może nadal otrzymywać wsparcie, jeśli dochód na osobę w rodzinie nie przekroczy 800 zł (1200 zł w przypadku dziecka niepełnosprawnego).

  • Jestem matką dwójki dzieci w wieku 6 lat i 18 miesięcy, a od kwietnia trojki. Wszystkie mają polskie obywatelstwo, chociaż urodziły się w Portugalii, gdzie mieszkamy na stałe. Jesteśmy na utrzymaniu mojego męża (obcokrajowca) i nie otrzymujemy tutaj żadnej pomocy na dzieci. Czy mogę się starać o świadczenia w ramach programu 500 plus i ewentualnie jakie dokumenty będą potrzebne do wniosku?

Ponieważ mieszka Pani na stałe z dziećmi i mężem w Portugali, a brak jest regulacji umożliwiającej przyznanie świadczeń w przepisach o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego oraz nie zostały zawarte dwustronne umowy międzynarodowe w tym zakresie, to świadczenie nie będzie przysługiwało.

Zgodnie z art. 1 ust. 2 pkt 1 ustawy  z  dnia 11 lutego 2016 r.  o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (Dz. U. poz. 195): "2. Prawo do świadczenia wychowawczego przysługuje: 1) obywatelom polskim;" jednakże art. 1 ust. 3 ww. ustawy stanowi, iż: "3. Prawo do świadczenia wychowawczego przysługuje osobom, o których mowa w ust. 2, jeżeli zamieszkują na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez okres, w jakim mają otrzymywać świadczenie wychowawcze, chyba że przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego lub dwustronne umowy międzynarodowe o zabezpieczeniu społecznym stanowią inaczej.".

  • Komu dokładnie należy się to ''Rodzina 500 plus "? Czy należy się osobom, które mają jedno dziecko nie pracują, a uczą się?

Jedynym kryterium, które należy spełniać aby otrzymać świadczenie na pierwsze dziecko jest posiadanie dochodu niższego niż 800 zł na osobę w rodzinie lub 1200 zł, jeżeli w składzie rodziny jest dziecko niepełnosprawne. W przypadku drugiego i kolejnego dziecka kryterium dochodowe nie obowiązuje.

Aby otrzymać świadczenie nie trzeba pracować, mogą je otrzymać także osoby uczące się w szkołach średnich lub studiujące. Podstawa prawna: art. 4 ust. 2 ustawy  z  dnia 11 lutego 2016 r.  o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (Dz. U. poz. 195): "Świadczenie wychowawcze przysługuje matce, ojcu, opiekunowi faktycznemu dziecka albo opiekunowi prawnemu dziecka.”, natomiast art. 5 ust. 3 i 4 ww. ustawy stwierdza, że: "3. Świadczenie wychowawcze przysługuje na pierwsze dziecko osobom, o których mowa w art. 4 ust. 2, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę nie przekracza kwoty 800,00 zł. 4. Jeżeli członkiem rodziny jest dziecko niepełnosprawne, świadczenie wychowawcze przysługuje na pierwsze dziecko osobom, o których mowa w art. 4 ust. 2, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę nie przekracza kwoty 1 200,00 zł.”.

  • Gdy dzieci wychowują dziadkowie, czy mogą wystąpić o 500 zł na dziecko?

Tak, jeżeli są opiekunami prawnymi i nie są rodziną zastępczą. Jeśli zostali ustanowieni rodziną zastępczą dla dziecka to na podstawie ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej przysługuje im dodatek wychowawczy w wysokości świadczenia wychowawczego – tj. w wysokości 500 zł miesięcznie.

 

Wysokość świadczenia

 

  • Czy 500 zł to kwota netto czy brutto?

To kwota, od której nie będą odprowadzane podatki. To kwota bezpośrednio dla rodziny.

  • Czy kwota świadczenia będzie waloryzowana?

Rada Ministrów będzie mogła podnieść kwotę świadczenia w oparciu o wskaźniki wzrostu inflacji.

 

Kryterium dochodowe

 

  • Kogo będzie obowiązywało kryterium dochodowe przy ubieganiu się o świadczenie?

Kryterium dochodowe będzie dotyczyło tylko rodziców lub opiekunów wnioskujących o świadczenie na pierwsze dziecko. Podstawowe dane o dochodach gmina będzie mogła pozyskać sama, wtedy nie trzeba będzie dołączać tych informacji.

  • Czy osoby o wyższych dochodach również dostaną świadczenie?

Rodzice bez względu na dochody otrzymają po 500 zł miesięcznie na drugie i kolejne dziecko, a rodziny o dochodach nie wyższych niż 800 zł na osobę w rodzinie (lub 1 200 zł w rodzinach z dzieckiem niepełnosprawnym) także na pierwsze dziecko. Świadczenie wychowawcze będzie przysługiwało do ukończenia 18 roku życia dziecka.

  • Czy rodzinie z jednym dzieckiem, której dochód przekracza 800 zł, urodzi się drugie dziecko i tym samym dochód na osobę spadnie poniżej 800 zł, będzie przysługiwało wsparcie na dwoje dzieci?

Tak, do ukończenia przez nie 18. roku życia.

  • Czy rodzice dostaną 500 złotych na drugie dziecko, w przypadku, gdy pierwsze skończyło 18 lat, ale nadal pozostaje na ich utrzymaniu?

Dziecko do 25 r.ż., które nadal mieszka z rodzicami, jest uwzględniane przy obliczaniu dochodu na osobę w rodzinie. Dzięki temu jego młodszy brat lub siostra może nadal otrzymywać wsparcie, jeśli dochód na osobę nie przekroczy 800 zł (1200 zł w przypadku dziecka niepełnosprawnego).

  • Jestem po rozwodzie i mieszkam z córką, którą się zajmuję. Otrzymuję wynagrodzenie za pracę, które w części jest zajmowane przez komornika. Po odliczeniu zajęcia komorniczego zostaje mi 1300 zł miesięcznie. Skoro do ustalenia prawa do świadczenia wychowawczego na pierwsze dziecko brany jest pod uwagę dochód netto, to czy kwalifikuję się aby uzyskać świadczenie 500 zł na córkę? 

Kwoty zajęcia komorniczego nie pomniejszają co do zasady dochodu netto rodziny, gdyż nie są wymienione w art. 3 pkt 1 lit. a ustawy o świadczeniach rodzinnych jako kwoty pomniejszające dochód. Jedyny wyjątek to sytuacja, gdyby komornik potrącał z wynagrodzenia alimenty – w takim przypadku dochód ulega pomniejszeniu o kwotę wyegzekwowanych alimentów.

 

Jak otrzymać świadczenie (składanie wniosku, wypłata świadczeń)

 

  • Jak otrzymać świadczenie?

Wystarczy złożyć wniosek – przez internet lub w gminie.. Świadczenie zostanie przekazane bezpośrednio na konto wskazane przez rodzica lub gotówką.

  • Kiedy można złożyć wniosek?

Wnioski będzie można składać od momentu startu programu. Jeśli wniosek zostanie złożony w ciągu pierwszych 3 miesięcy, rodzice dostaną wyrównanie wstecz – pozwoli to uniknąć kolejek i zapewni płynność wypłat. W kolejnych miesiącach świadczenie będzie wypłacane od miesiąca, w którym rodzice złożą wniosek. Do programu będzie można dołączyć w dowolnym momencie.

  • Jestem samotną matką 11 letniej dziewczynki, moje zarobki to 1500zł netto (umowa zlecenia). Proszę o informację jakie dokumenty będą wymagane w celu przyznania świadczenia?

Ponieważ posiada Pani jedno dziecko, dochód netto na osobę w rodzinie nie może przekroczyć 800 lub 1200 zł w przypadku, gdy w rodzinie jest dziecko niepełnosprawne. Konieczne będzie zatem złożenie wniosku o ustalenie prawa do świadczenia, natomiast informację o dochodzie (z umowy zlecenia) gmina powinna samodzielnie uzyskać z urzędu skarbowego. Należy również pamiętać, iż podstawą do obliczenia dochodu rodziny są dochody z roku 2014.

Wzór wniosku i oświadczeń zawiera rozporządzenie w sprawie trybu i sposobu postępowania w sprawach o świadczenie wychowawcze (Dz. U. poz. 213). – znajduje się również  na stronie internetowej Mazowieckiego Urzędu Wojewódzkiego. Wnioski będzie można składać od 1 kwietnia 2016 roku we właściwej komórce organizacyjnej urzędu gminy, której jest Pani mieszkańcem.

Podstawa prawna: art. 4 ust. 2 ustawy  z  dnia 11 lutego 2016 r.  o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (Dz. U. poz. 195): „2. Świadczenie wychowawcze przysługuje matce, ojcu, opiekunowi faktycznemu dziecka albo opiekunowi prawnemu dziecka.”, natomiast art. 5 ust. 3 i 4 ww. ustawy stwierdza, że:  „3. Świadczenie wychowawcze przysługuje na pierwsze dziecko osobom, o których mowa w art. 4 ust. 2, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę nie przekracza kwoty 800,00 zł. 4. Jeżeli członkiem rodziny jest dziecko niepełnosprawne, świadczenie wychowawcze przysługuje na pierwsze dziecko osobom, o których mowa w art. 4 ust. 2, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę nie przekracza kwoty 1 200,00 zł.

  • Skąd pobrać wniosek o świadczenie wychowawcze?

Formularze wniosków oraz innych dokumentów niezbędnych do przyznania prawa do świadczenia wychowawczego będzie udostępniał podmiot realizujący świadczenia wychowawcze, tj. samorząd gminy. Wzór wniosku jest określony w rozporządzeniu Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 18 lutego 2016 r. w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o świadczenie wychowawcze. Jest dostępny też u nas na stronie urzędu: tutaj. Wniosek on-line będzie można złożyć poprzez 4 kanały: bankowość elektroniczną, PUE ZUS, czyli przez platformę usług elektronicznych Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, portal informacyjno-usługowy Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej Emp@tia oraz ePUAP  elektroniczną platformę usług administracji publicznej. Wniosek będzie dostępny w każdym z tych kanałów.

  • Jakie dokumenty są potrzebne, by złożyć wniosek o świadczenie 500 zł na dziecko?

Jeśli wnioskujemy o świadczenie wychowawcze na drugie i kolejne dziecko nie musimy dołączyć do wniosku żadnych dodatkowych dokumentów, gdyż w takim przypadku świadczenie nie będzie uzależnione od kryterium dochodowego.

Jeśli wnioskujemy o świadczenie wychowawcze na pierwsze lub jedyne dziecko (z uwagi na fakt, że obowiązuje w takim wypadku kryterium dochodowe) musimy dołączyć do wniosku:

  • oświadczenia dokumentujące wysokość dochodu niepodlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych - jeśli członkowie rodziny osiągają takie dochody,
  • oświadczenie o deklarowanych dochodach osiąganych przez osoby podlegające przepisom o zryczałtowanym podatku dochodowym – jeśli członkowie rodziny osiągają takie dochody,
  • dokumenty (w tym oświadczenia) potwierdzające utratę lub uzyskanie dochodu w przypadku zmian sytuacji dochodowej.

W przypadku, gdy wniosek będzie wysyłany elektronicznie, wnioskujący będzie miał możliwość również załączenia załączników w formie elektronicznej.

W zależności od okoliczności indywidualnej sprawy, gmina będzie mogła zażądać udokumentowania innych, istotnych dla prawidłowego przyznania świadczenia wychowawczego, okoliczności. Zasadą jest jednak, że ich udokumentowanie może się odbyć poprzez złożenie odpowiedniego oświadczenia pod rygorem odpowiedzialności karnej za złożenia fałszywych zeznań. Gdy wniosek zostanie wysłany drogą elektroniczną cała korespondencja z gminą będzie mogła być prowadzona również drogą elektroniczną, korespondencja z gminy będzie trafiała do wnioskodawcy na utworzone przez niego konto na stronie empatia.mrpips.gov.pl.

Natomiast sprawy z wniosków złożonych przy użyciu PUE ZUS i systemu bankowego, po wpłynięciu ich do organu właściwego, tj. wójta, burmistrza lub prezydenta miasta, załatwiane będą drogą pisemną, czyli w postaci papierowej.

  • Czy trzeba załączyć akt urodzenia dzieci?

Nie.

  • Kiedy wypłata świadczenia wychowawczego wstecz?

Ważne terminy dla rodziców! Jeśli wniosek zostanie złożony w ciągu trzech miesięcy od startu programu czyli od 1 kwietnia br. do 1 lipca br. włącznie, wówczas świadczenie będzie wypłacone z wyrównaniem od 1 kwietnia 2016 roku. UWAGA! Jeśli złożymy wniosek po 1 lipca 2016 r. to świadczenie wychowawcze zostanie przyznane od miesiąca złożenia wniosku bez wyrównania za minione miesiące.

  • Ile czasu ma gmina na wydanie decyzji w okresie pierwszych trzech miesięcy od startu programu?

Jeśli złożymy wniosek w terminie trzech miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy, tj. od 1 kwietnia do 1 lipca 2016, gmina będzie miała do trzech miesięcy, licząc od dnia złożenia wniosku z prawidłowo wypełnionymi dokumentami, na wydanie decyzji i wypłacenie świadczenie wychowawczego. Oczywiście rozpatrzenie wniosku i wypłata świadczenia będzie mogła nastąpić wcześniej.

  • Kiedy decyzja i wypłata świadczenia?

W przypadku wniosków złożonych po 1 lipca 2016 r. obowiązuje zasada, że w przypadku kompletnego wniosku złożonego do 10 dnia miesiąca włącznie, decyzja i wypłata za ten miesiąc do końca tego miesiąca.

Wniosek złożony po 10 dniu danego miesiąca oznacza, że decyzja i wypłata będą najpóźniej ostatniego dnia kolejnego miesiąca, z wyrównaniem za cały miesiąc w którym wniosek został złożony.

 

Liczenie dochodu

 

  • Czy urzędnicy ośrodków pomocy społecznej będą mieli dostęp do informacji o dochodach Polaków, którzy wystąpią o 500 zł zasiłku na dziecko?

Gromadzenie danych o dochodach będzie odbywało się w ten sam sposób, jak w przypadku innych świadczeń. Dostęp do podstawowych informacji o dochodach gmina będzie miała jedynie w przypadku tych osób, które starają się o świadczenie na pierwsze dziecko.

W przypadku uzyskania dochodu przez członka rodziny lub dziecko pozostające pod opieką opiekuna prawnego w roku kalendarzowym poprzedzającym okres, na jaki ustalane jest prawo do świadczenia wychowawczego, ustalając dochód członka rodziny lub dziecka pozostającego pod opieką opiekuna prawnego, osiągnięty w tym roku dochód dzieli się przez liczbę miesięcy, w których dochód ten był uzyskiwany, jeżeli dochód ten jest uzyskiwany w okresie, na jaki ustalane lub weryfikowane jest prawo do świadczenia wychowawczego. W takim przypadku do wniosku należy dołączyć dokument określający wysokość dochodu uzyskanego przez członka rodziny. Jakie dokumenty trzeba przedstawić w sytuacji uzyskania dochodu od 2015 r.

W takim przypadku do wniosku należy dołączyć dokument określający wysokość dochodu osiągniętego przez członka rodziny za miesiąc następujący po miesiącu, w którym nastąpiło uzyskanie dochodu.

W przypadku uzyskania dochodu przez członka rodziny lub dziecko pozostające pod opieką opiekuna prawnego po roku kalendarzowym poprzedzającym okres, na jaki ustalane jest prawo do świadczenia wychowawczego, dochód ten ustala się na podstawie dochodu członka rodziny lub dochodu dziecka pozostającego pod opieką opiekuna prawnego, powiększonego o kwotę osiągniętego dochodu za miesiąc następujący po miesiącu, w którym nastąpiło uzyskanie dochodu, jeżeli dochód ten jest uzyskiwany w okresie, na jaki ustalane lub weryfikowane jest prawo do świadczenia wychowawczego.

  • Czy może być jednocześnie utrata i uzyskanie dochodu?

Tak, możliwa jest utrata jednego dochodu i uzyskanie innego. Wtedy od dochodu rodziny odejmuje się dochód utracony i dolicza dochód uzyskany.

  • Co rozumieć pod pojęciem utrata dochodu?

Utrata dochodu może być spowodowana tylko i wyłącznie:

  1. uzyskaniem prawa do urlopu wychowawczego,
  2. utratą prawa do zasiłku lub stypendium dla bezrobotnych,
  3. utratą zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej,
  4. utratą zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego, nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego, a także emerytury lub renty, renty rodzinnej lub renty socjalnej,
  5. wyrejestrowaniem pozarolniczej działalności gospodarczej lub zawieszeniem jej wykonywania w rozumieniu art. 14a ust. 1d ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. z 2015 r. poz. 584, z późn. zm.),
  6. utratą zasiłku chorobowego, świadczenia rehabilitacyjnego lub zasiłku macierzyńskiego, przysługujących po utracie zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej,
  7. utratą zasądzonych świadczeń alimentacyjnych w związku ze śmiercią osoby zobowiązanej do tych świadczeń lub utratą świadczeń pieniężnych wypłacanych w przypadku bezskuteczności egzekucji alimentów w związku ze śmiercią osoby zobowiązanej do świadczeń alimentacyjnych,
  8. utratą świadczenia rodzicielskiego,
  9. utratą zasiłku macierzyńskiego, o którym mowa w przepisach o ubezpieczeniu społecznym rolników,
  10. utratą stypendium doktoranckiego określonego w art. 200 ust. 1 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. U. z 2012 r. poz. 572, z późn. zm.).

W przypadku utraty dochodu przez członka rodziny lub dziecko pozostające pod opieką opiekuna prawnego w roku kalendarzowym poprzedzającym okres, na jaki ustalane jest prawo do świadczenia wychowawczego, lub po tym roku, ustalając ich dochód, nie uwzględnia się dochodu utraconego.

  • Jakie dokumenty trzeba przedstawić w sytuacji utraty dochodu?

Do wniosku należy dołączyć dokument określający datę utraty dochodu oraz wysokość utraconego dochodu.

  • Co może być uzyskaniem dochodu?

Uzyskanie dochodu może być spowodowane tylko i wyłącznie:

  1. zakończeniem urlopu wychowawczego,
  2. uzyskaniem prawa do zasiłku lub stypendium dla bezrobotnych,
  3. uzyskaniem zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej,
  4. uzyskaniem zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego, nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego, a także emerytury lub renty, renty rodzinnej lub renty socjalnej,
  5. rozpoczęciem pozarolniczej działalności gospodarczej lub wznowieniem jej wykonywania po okresie zawieszenia w rozumieniu art. 14a ust. 1d ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej,
  6. uzyskaniem zasiłku chorobowego, świadczenia rehabilitacyjnego lub zasiłku macierzyńskiego, przysługujących po utracie zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej,
  7. uzyskaniem świadczenia rodzicielskiego,
  8. uzyskaniem zasiłku macierzyńskiego, o którym mowa w przepisach o ubezpieczeniu społecznym rolników,
  9. uzyskaniem stypendium doktoranckiego określonego w art. 200 ust. 1 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym.
  • Jakie dokumenty trzeba przedstawić w sytuacji uzyskania dochodu w 2014 r.

W przypadku uzyskania dochodu przez członka rodziny lub dziecko pozostające pod opieką opiekuna prawnego w roku kalendarzowym poprzedzającym okres, na jaki ustalane jest prawo do świadczenia wychowawczego, ustalając dochód członka rodziny lub dziecka pozostającego pod opieką opiekuna prawnego, osiągnięty w tym roku dochód dzieli się przez liczbę miesięcy, w których dochód ten był uzyskiwany, jeżeli dochód ten jest uzyskiwany w okresie, na jaki ustalane lub weryfikowane jest prawo do świadczenia wychowawczego. W takim przypadku do wniosku należy dołączyć dokument określający wysokość dochodu uzyskanego przez członka rodziny. Jakie dokumenty trzeba przedstawić w sytuacji uzyskania dochodu od 2015 r.

W takim przypadku do wniosku należy dołączyć dokument określający wysokość dochodu osiągniętego przez członka rodziny za miesiąc następujący po miesiącu, w którym nastąpiło uzyskanie dochodu.

W przypadku uzyskania dochodu przez członka rodziny lub dziecko pozostające pod opieką opiekuna prawnego po roku kalendarzowym poprzedzającym okres, na jaki ustalane jest prawo do świadczenia wychowawczego, dochód ten ustala się na podstawie dochodu członka rodziny lub dochodu dziecka pozostającego pod opieką opiekuna prawnego, powiększonego o kwotę osiągniętego dochodu za miesiąc następujący po miesiącu, w którym nastąpiło uzyskanie dochodu, jeżeli dochód ten jest uzyskiwany w okresie, na jaki ustalane lub weryfikowane jest prawo do świadczenia wychowawczego.

 

Status rodziny (samotni rodzice, rodziny patchworkowe, rozwód, adopcja, piecza zastępcza)

 

  • Czy samotni rodzice również dostaną wsparcie z Programu?

Świadczenie otrzyma każda rodzina bez względu na stan cywilny rodziców. Otrzymają je zatem zarówno rodziny, w których rodzice są w związku małżeńskim jak i rodziny niepełne oraz rodzice pozostający w nieformalnych związkach. Rodziny niepełne, obok świadczenia wychowawczego mogą też otrzymać świadczenia wypłacane z Funduszu Alimentacyjnego czy specjalny dodatek z ustawy o świadczeniach rodzinnych.

  • Jak liczyć dzieci z tzw. patchworkowych związków?

Jeżeli rodzina obok dzieci z poprzednich związków posiadać będzie jeszcze wspólne dziecko do składu rodziny wliczane będą wszystkie dzieci.

  • Jak zasiłek będzie wypłacany w przypadku rodziców, którzy się rozwodzą?

Świadczenie przysługiwać będzie temu z rodziców, który z dzieckiem zamieszkuje i na którego utrzymaniu dziecko się znajduje.

  • Czy Program Rodzina 500plus dotyczy także dzieci adoptowanych?

Tak, świadczenie będzie przysługiwać na takich samych zasadach jak w przypadku dzieci biologicznych.

  • Czy dzieciom, które znajdują się w tzw. pieczy zastępczej, 500 zł nie będzie przysługiwać?

Dla rodzin zastępczych kierowane jest odrębne wsparcie w oparciu o ustawę o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, w którym obok licznych dodatków podstawowe wsparcie kształtuje się na poziomie nie niższym niż 660 zł (rodziny spokrewnione) oraz 1000 zł (rodziny niespokrewnione). Dodatkowe wsparcie w wysokości 500 zł otrzymają także rodziny zastępcze, na podstawie ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej.

  • Kto ma prawo pobrać pieniądze jeżeli rodzice sprawują opiekę nad dzieckiem w ramach opieki naprzemiennej? Czy są one dzielone?

Jeżeli rodzice sprawują zgodnie z planem wychowawczym orzeczonym przez sąd opiekę naprzemienną nad dzieckiem, wówczas świadczenie przysługuje im proporcjonalnie do czasu sprawowanej opieki.

  • Moja nieletnia córka ma dziecko i jest samotna. Ja opiekuję się nią i wnuczką. Czy mogę wystąpić o 500 zł na dziecko?

Tak, może się Pani ubiegać o świadczenie wychowawcze na nieletnią córkę. Z kolei córka może wystąpić o świadczenie na własne dziecko. Jeżeli nieletnia matka ukończyła 13 lat, to zgodnie z art. 15 Kodeksu cywilnego ma ograniczoną zdolność do czynności prawnych. W takim przypadku, za zgodą przedstawiciela ustawowego (rodzica) może złożyć osobiście wniosek o świadczenie wychowawcze na własne dziecko.

 

Wydatkowanie świadczenia

 

  • Czy projekt zakłada kontrolę wydatkowania przyznanych środków?

Nie traktujemy polskich rodzin, jako rodziny patologiczne. Szanujemy autonomię rodziny i wierzymy, że ona najlepiej wie, czego dziecku potrzeba.

Projekt ustawy zawiera możliwe do zastosowania w nadzwyczajnych sytuacjach, mechanizmy zapobiegające marnotrawieniu świadczeń lub zapobiegania wydatkowaniu świadczenia niezgodnie z jego przeznaczeniem. Będzie to takie samo rozwiązanie jak obowiązujące od wielu lat w ustawie o świadczeniach rodzinnych.

W przypadku sygnałów o marnotrawieniu świadczenia, u rodziny będzie mógł zostać przeprowadzony wywiad środowiskowy, aby ustalić jak wygląda sytuacja w danej rodzinie. Urzędnicy pomocy społecznej z reguły wiedzą, gdzie mogą być problemy, sytuacje patologiczne w rodzinie. Jeśli coś będzie nie tak, pracownik organu wypłacającego świadczenie 500 zł, na podstawie informacji od pracownika socjalnego, będzie mógł zamienić gotówkę na pomoc rzeczową ( np. na jedzenie, ubrania, lekarstwa itp.) lub w formie opłacania usług (np. opłata za pobyt dziecka w złobku, przedszkolu itp.).

  • Jakie będą konsekwencje uniemożliwienia wywiadu środowiskowego? Sama próba jego przeprowadzenia nie musi się kończyć sukcesem, jeśli strona nie wpuści pracownika socjalnego do domu.

Przygotowywany przez MRPiPS projekt zawiera już przepisy dot. konsekwencji w przypadku uniemożliwienia przeprowadzenia wywiadu środowiskowego. Będzie to odmowa przyznania świadczenia wychowawczego lub wstrzymanie jego wypłaty.

 

Program "Rodzina 500 plus" w Unii Europejskiej

 

  • Czy rodziny mieszkające za granicą będą mogły pobierać świadczenie?

Program Rodzina 500 plus jest zgodny z dotychczasową, unijną praktyką koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego. Pozwala ona ograniczyć przypadki nienależnego pobierania świadczeń przez osoby mieszkające za granicą. Projekt ustawy przewiduje, że świadczenie nie będzie przysługiwać, jeżeli rodzinie przysługuje za granicą świadczenie o podobnym charakterze, za wyjątkiem sytuacji, gdy przepisy o koordynacji systemu zabezpieczenia społecznego lub dwustronne umowy przewidują inaczej. Zgodnie z projektem Programu Rodzina 500plus, rodzice składający wniosek o przyznanie świadczenia są zobowiązani do informowania o każdej zmianie mającej wpływ na prawo do tego świadczenia, w tym również o zmianie miejsca zamieszkania. Jeśli rodzic przebywa w innym państwie UE i złoży tam wniosek o świadczenia rodzinne, tamtejszy organ informuje o tym fakcie marszałków województw w Polsce. Marszałek zaś przekazuje te informacje do właściwej gminy.

  • Cudzoziemcy a świadczenie wychowawcze

W określonych przypadkach świadczenie z programu "Rodzina 500 plus" otrzymać mogą również cudzoziemcy. W przypadku cudzoziemców obywateli UE/EOG i Szwajcarii, analogicznie jak wobec Polaków przebywających za granicą, stosuje się przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego oraz inne umowy międzynarodowe wiążące nasz kraj. W przypadku pozostałych obcokrajowców, którzy przebywają w Polsce na podstawie zezwolenia na pobyt czasowy w celu wykonywania pracy w zawodzie wymagającym wysokich kwalifikacji oraz tych, którzy posiadają kartę pobytu z adnotacją „dostęp do rynku pracy”, warunkiem przyznania świadczenia jest zamieszkiwanie w Polsce wraz z rodziną.

  • Czy mimo, że pracuję zagranicą, dostanę 500 zł na dziecko?

Jeśli osoba składająca wniosek lub członek wskazanej we wniosku rodziny przebywa poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej - w państwie Unii Europejskiej lub Europejskiego Obszaru Gospodarczego, a wyjazd/pobyt ten nie ma charakteru turystycznego, leczniczego lub nie jest związany z podjęciem przez dziecko kształcenia poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej, to gmina przekaże wniosek wraz z dokumentami marszałkowi województwa w celu jego rozpatrzenia i ustalenia czy nie mają zastosowania unijne przepisy o koordynacja sytemu zabezpieczeń społecznych. Ma to na celu a niedopuszczalnej w przepisach unijnych sytuacji pobierania  przez tą samą osobę podobnych świadczeń w dwóch państwach UE/EOG jednocześnie.

  • Mieszkamy wraz z dziećmi w Norwegii, gdzie obydwoje z mężem pracujemy. Czy jako obywatele polscy możemy ubiegać się o świadczenie 500+?

W opisanym przypadku cała rodzina przebywa na terytorium Norwegii, tym samym wypłata wszystkich świadczeń rodzinnych (do takich zalicza się również świadczenie wychowawcze 500+) powinna odbywać się wyłącznie na podstawie ustawodawstwa norweskiego.

  • Pracujemy z mężem w Czechach, trójka dzieci pozostaje pod opieką dziadków Polsce. Otrzymujemy na nasze dzieci czeski zasiłek rodzinny. Czy otrzymamy 500+?

Zgodnie z przepisami unijnymi pierwszeństwo w wypłacie wszystkich świadczeń rodzinnych – w tym także świadczenia wychowawczego, ma państwo, w którym wykonywana jest działalność zawodowa. W związku z wykonywaniem przez Państwa działalności zawodowej w Czechach, pierwszeństwo do wypłaty wszystkich świadczeń rodzinnych (takim jest również świadczenie wychowawcze) ma tamtejsze ustawodawstwo, dlatego też w Czechach wypłacane są świadczenia rodzinne. Polska, jako państwo właściwe w drugiej w kolejności – ze względu na zamieszkanie dzieci - może jedynie wypłacić tzw. dodatek dyferencyjny, w przypadku kiedy kwota świadczeń rodzinnych przyznanych w Czechach będzie niższa od kwoty świadczeń należnych w Polsce w taki sposób, aby rodzina otrzymała jedną najwyższą kwotę świadczeń przewidzianą przez poszczególne ustawodawstwa.

  • Mój mąż pracuje w Niemczech, tam otrzymuje świadczenia rodzinne dla naszych dzieci. Ja z dwójką dziećmi mieszkam w Polsce i nie pracuję. Czy otrzymam świadczenie 500+?

Zgodnie z przepisami unijnymi pierwszeństwo w wypłacie wszystkich świadczeń rodzinnych – w tym także świadczenia wychowawczego, ma państwo, w którym wykonywana jest działalność zawodowa. W związku z powyższym, jeżeli współmałżonek pracuje w Niemczech, a pani nie pracuje zawodowo w Polsce, pierwszeństwo do wypłaty świadczeń rodzinnych ma ustawodawstwo niemieckie. Polska, jako państwo drugie w kolejności może jedynie wypłacić tzw. dodatek dyferencyjny.

  • Mój mąż pracuje w Niemczech. Ja z dwójką dziećmi mieszkam w Polsce, gdzie pracuję. Czy otrzymam świadczenie 500+?

Zgodnie z przepisami unijnymi pierwszeństwo w wypłacie wszystkich świadczeń rodzinnych – w tym także świadczenia wychowawczego, ma państwo, w którym wykonywana jest działalność zawodowa. W przypadku zatrudnienia w dwóch różnych państwach brane jest pod uwagę miejsce zamieszkania dzieci. W związku z powyższym, jeżeli współmałżonek pracuje w Niemczech, a pani pracuje zawodowo w Polsce, pierwszeństwo do wypłaty wszystkich świadczeń rodzinnych – w tym świadczenia wychowawczego ma ustawodawstwo polskie. Analogicznie do przykładu drugiego Niemcy, jako państwo drugie w kolejności mogą jedynie wypłacić tzw. dodatek dyferencyjny.

  • Mieszkamy razem z dwójką dzieci w Anglii, tutaj obydwoje pracujemy. Jedno z dzieci pozostaje pod opieką babci w Polsce. Czy i na ile dzieci otrzymamy świadczenie 500+?

Zgodnie przepisami unijnymi świadczenia rodzinne w pierwszej kolejności wypłacane są w państwie, w którym prowadzona jest działalność zawodowa, w następnej kolejności brane jest pod uwagę miejsce zamieszkania dzieci. W opisanym przypadku państwem pierwszeństwa do wypłaty wszystkich świadczeń rodzinnych na wszystkie dzieci – w tym również świadczenia wychowawczego jest Wielka Brytania. Polska, jako państwo drugie w kolejności może wypłacić jedynie dodatek dyferencyjny.

  • Były mąż i ojciec mojego pierwszego dziecka mieszka i pracuje w Wielkiej Brytanii. Ja mieszkam w Polsce z obecnym mężem, naszym wspólnym dzieckiem i dzieckiem z pierwszego małżeństwa. Nie pracuję. Czy dostaniemy świadczenia 500+ na obydwoje dzieci?

Z uwagi na fakt, że ojciec Pani pierwszego dziecka przebywa i pracuje na terytorium Wielkiej Brytanii w odniesieniu do świadczeń rodzinnych (takim jest również świadczenie wychowawcze) na to dziecko będą miały zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, a wniosek powinien być rozpatrzony przez Marszałka Województwa (Regionalny Ośrodek Polityki Społecznej). Tym samym, złożony przez Panią wniosek o świadczenie wychowawcze na to dziecko będzie przesłany do rozpatrzenia przez Państwo właściwe w pierwszej kolejności (z tytułu zatrudnienia ojca dziecka) – Wielką Brytanię. Tamtejsza instytucja powinna wydać decyzję w odniesieniu do wszystkich świadczeń rodzinnych, należnych w Anglii. W przypadku, kiedy świadczenia brytyjskie będą niższe, niż świadczenia należne w Polsce, strona polska powinna wydać decyzję w sprawie dodatku dyferencyjnego. Świadczenie wychowawcze w postaci dodatku dyferencyjnego na pierwsze dziecko będzie mogło zostać wypłacone wyłącznie po spełnieniu warunku kryterium dochodowego określonego przepisami polskimi. W odniesieniu do drugiego dziecka decyzja w sprawie świadczenia wychowawczego zostanie wydana wyłącznie w oparciu o przepisy krajowe przez gminę.

Podziel / Share
Opublikowane przez Anna Kasperska, 29.02.2016, Ilość wejść: 17506, Rejestr zmian